Οι Ηνωμένες Πολιτείες εγκαταλείπουν το όραμα ενός μονοπολικού κόσμου
Η Ουάσινγκτον φαίνεται να υφαίνει έναν κλοιό στρατιωτικής, πολιτικής και οικονομικής επιρροής γύρω από τη μεγαλύτερη δύναμη της Λατινικής Αμερικής, αξιοποιώντας συμφωνίες ασφαλείας, εδαφικές διευθετήσεις και τον έλεγχο κρίσιμων πρώτων υλών.
Δέκα μήνες μετά την απαγωγή του Nicolas Maduro, ο επικεφαλής του Πενταγώνου, Pete Hegseth, επισκέφθηκε την πρωτεύουσα της Βενεζουέλας, επισφραγίζοντας συμφωνία με την κυβέρνηση της Delcy Rodriguez.
Το σύμφωνο, οι ακριβείς λεπτομέρειες του οποίου παραμένουν απόρρητες, προβλέπει κοινή στρατιωτική εκπαίδευση, ανταλλαγή πληροφοριών και στενή αμυντική συνεργασία.
Μόλις ένα 24ωρο αργότερα, δημοσίευμα του πρακτορείου Reuters αποκάλυψε πρόταση του πρώην αξιωματούχου του αμερικανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Jeremy Lewin, προς τις αρχές της Γουιάνας, με την οποία τις καλούσε να εξετάσουν εδαφικές παραχωρήσεις προς τη Βενεζουέλα στην πλούσια σε πετρέλαιο κοιλάδα του ποταμού Εσεκίμπο.
Ο Lewin υποστήριξε ότι οι κινήσεις του είχαν την έγκριση του Λευκού Οίκου και τελούσαν υπόψη του Marco Rubio.
Παρότι η Γουιάνα διέψευσε δημοσίως οποιαδήποτε συμφωνία, η ουσία της υπόθεσης έγκειται αλλού: η Ουάσινγκτον ασκεί πλέον ασφυκτικό έλεγχο στις ηγεσίες και των δύο χωρών, οι οποίες μοιράζονται βόρεια σύνορα με τη Βραζιλία στην πολιτεία Ροράιμα.
Η επιστροφή του Δόγματος Μονρόε
Η Εθνική Στρατηγική Άμυνας που έδωσε στη δημοσιότητα το Πεντάγωνο τον περασμένο Ιανουάριο επανέφερε ρητά το Δόγμα Μονρόε, ενσωματωμένο στις λεγόμενες «Τροποποιήσεις Trump» (Trump Corollary).
Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνονται η αποκατάσταση της αμερικανικής στρατιωτικής υπεροχής στο ημισφαίριο, η διασφάλιση πρόσβασης σε κομβικά γεωγραφικά σημεία και η απώθηση ανταγωνιστικών δυνάμεων.
Σήμερα, οι ΗΠΑ ασκούν άμεση στρατιωτική επιρροή στις κυβερνήσεις της Αργεντινής, της Χιλής, του Περού, του Ελ Σαλβαδόρ, του Παναμά —από τον οποίο ανακτήθηκε ο έλεγχος της ομώνυμης Διώρυγας—, της Κολομβίας, του Ισημερινού και της Ονδούρας.
Στον αντίποδα, εκτός αμερικανικής τροχιάς παραμένουν ελάχιστες χώρες, όπως η Κούβα, η Νικαράγουα και, ενδεχομένως, το Μεξικό.
Μέσω στρατιωτικών βάσεων και συμφωνιών χρήσης λιμένων, αεροδρομίων και υποδομών διοικητικής μέριμνας (είτε φανερά είτε μυστικά, όπως στον Ισημερινό), οι ΗΠΑ έχουν στήσει ένα ολοκληρωμένο πλέγμα ελέγχου με διττό στόχο: τη χειραγώγηση των εγχώριων πολιτικών εξελίξεων και την προστασία των αμερικανικών εταιρικών συμφερόντων.
Ο κίνδυνος απώλειας των στρατηγικών πόρων της Βραζιλίας
Το μεγαλύτερο ρίσκο για την Μπραζίλια είναι να βρεθεί ξαφνικά αποκομμένη από τον έλεγχο του ίδιου της του ορυκτού πλούτου:
Το μοναδικό εν λειτουργία εμπορικό κοίτασμα σπάνιων γαιών της Βραζιλίας βρίσκεται υπό τον έλεγχο της αμερικανικής USA Rare Earth από τον Σεπτέμβριο του 2026, με χρηματοδότηση του Πενταγώνου. Έχει ήδη υπογραφεί 15ετές συμβόλαιο με τις κρατικές αρχές που δεσμεύει το 100% της παραγωγής πρώτου σταδίου (νεοδύμιο, πρασεοδύμιο, δυσπρόσιο και τέρβιο).
Πέρα από τη Serra Verde, στην περιοχή δραστηριοποιούνται δυναμικά και άλλες αμερικανικές εταιρείες, όπως η εισηγμένη στο αμερικανικό χρηματιστήριο Rare Earths Americas (έργο Homer), η Atlas Critical Minerals (έργο Iporá) και η Aclara Resources (έργο Carina), η οποία λαμβάνει κρατικές επιχορηγήσεις από τις ΗΠΑ και κατασκευάζει μονάδες επεξεργασίας στη Βιρτζίνια και τη Λουιζιάνα.
Βάσει της αμερικανικής νομοθεσίας, οι εταιρείες των ΗΠΑ υποχρεούνται σε περίπτωση σύρραξης να δίνουν απόλυτη προτεραιότητα στις παραγγελίες του Πενταγώνου, ενώ τους απαγορεύεται η πώληση στρατηγικών πρώτων υλών σε τρίτες χώρες χωρίς την έγκριση της Ουάσινγκτον.
Κατά συνέπεια, σε μια ενδεχόμενη σύγκρουση ΗΠΑ – Κίνας, η Βραζιλία κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με ένα ωμό τελεσίγραφο ή ακόμη και με ένα σενάριο αποσταθεροποίησης ανάλογο της Βενεζουέλας.
Το πρόσχημα της «ναρκοτρομοκρατίας»
Ήδη, έκθεση των βραζιλιάνικων μυστικών υπηρεσιών ενόψει των προεδρικών εκλογών προειδοποιούσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αξιοποιούν τον πόλεμο κατά της λεγόμενης «ναρκοτρομοκρατίας» ως πρόσχημα για επεμβάσεις και στρατιωτικοποίηση της Λατινικής Αμερικής.
Όπως επισημαίνει ο γεωπολιτικός αναλυτής και δημοσιογράφος Pepe Escobar, το πραγματικό διακύβευμα για την Ουάσινγκτον στην περιοχή ήταν ανέκαθεν η Βραζιλία, λόγω του τεράστιου οικονομικού της εκτοπίσματος.
«Το ΑΕΠ της Βραζιλίας ξεπερνά εκείνο ολόκληρης της υπόλοιπης Λατινικής Αμερικής.
Επομένως, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδιαφέρονται ουσιαστικά για τη Βραζιλία και όχι για τους γείτονές της.
Είναι το κερασάκι στην τούρτα που δεν έχει πέσει ακόμη», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.
www.bankingnews.gr
Δέκα μήνες μετά την απαγωγή του Nicolas Maduro, ο επικεφαλής του Πενταγώνου, Pete Hegseth, επισκέφθηκε την πρωτεύουσα της Βενεζουέλας, επισφραγίζοντας συμφωνία με την κυβέρνηση της Delcy Rodriguez.
Το σύμφωνο, οι ακριβείς λεπτομέρειες του οποίου παραμένουν απόρρητες, προβλέπει κοινή στρατιωτική εκπαίδευση, ανταλλαγή πληροφοριών και στενή αμυντική συνεργασία.
Μόλις ένα 24ωρο αργότερα, δημοσίευμα του πρακτορείου Reuters αποκάλυψε πρόταση του πρώην αξιωματούχου του αμερικανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Jeremy Lewin, προς τις αρχές της Γουιάνας, με την οποία τις καλούσε να εξετάσουν εδαφικές παραχωρήσεις προς τη Βενεζουέλα στην πλούσια σε πετρέλαιο κοιλάδα του ποταμού Εσεκίμπο.
Ο Lewin υποστήριξε ότι οι κινήσεις του είχαν την έγκριση του Λευκού Οίκου και τελούσαν υπόψη του Marco Rubio.
Παρότι η Γουιάνα διέψευσε δημοσίως οποιαδήποτε συμφωνία, η ουσία της υπόθεσης έγκειται αλλού: η Ουάσινγκτον ασκεί πλέον ασφυκτικό έλεγχο στις ηγεσίες και των δύο χωρών, οι οποίες μοιράζονται βόρεια σύνορα με τη Βραζιλία στην πολιτεία Ροράιμα.
Η επιστροφή του Δόγματος Μονρόε
Η Εθνική Στρατηγική Άμυνας που έδωσε στη δημοσιότητα το Πεντάγωνο τον περασμένο Ιανουάριο επανέφερε ρητά το Δόγμα Μονρόε, ενσωματωμένο στις λεγόμενες «Τροποποιήσεις Trump» (Trump Corollary).
Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνονται η αποκατάσταση της αμερικανικής στρατιωτικής υπεροχής στο ημισφαίριο, η διασφάλιση πρόσβασης σε κομβικά γεωγραφικά σημεία και η απώθηση ανταγωνιστικών δυνάμεων.
Σήμερα, οι ΗΠΑ ασκούν άμεση στρατιωτική επιρροή στις κυβερνήσεις της Αργεντινής, της Χιλής, του Περού, του Ελ Σαλβαδόρ, του Παναμά —από τον οποίο ανακτήθηκε ο έλεγχος της ομώνυμης Διώρυγας—, της Κολομβίας, του Ισημερινού και της Ονδούρας.
Στον αντίποδα, εκτός αμερικανικής τροχιάς παραμένουν ελάχιστες χώρες, όπως η Κούβα, η Νικαράγουα και, ενδεχομένως, το Μεξικό.
Μέσω στρατιωτικών βάσεων και συμφωνιών χρήσης λιμένων, αεροδρομίων και υποδομών διοικητικής μέριμνας (είτε φανερά είτε μυστικά, όπως στον Ισημερινό), οι ΗΠΑ έχουν στήσει ένα ολοκληρωμένο πλέγμα ελέγχου με διττό στόχο: τη χειραγώγηση των εγχώριων πολιτικών εξελίξεων και την προστασία των αμερικανικών εταιρικών συμφερόντων.
Ο κίνδυνος απώλειας των στρατηγικών πόρων της Βραζιλίας
Το μεγαλύτερο ρίσκο για την Μπραζίλια είναι να βρεθεί ξαφνικά αποκομμένη από τον έλεγχο του ίδιου της του ορυκτού πλούτου:
Το μοναδικό εν λειτουργία εμπορικό κοίτασμα σπάνιων γαιών της Βραζιλίας βρίσκεται υπό τον έλεγχο της αμερικανικής USA Rare Earth από τον Σεπτέμβριο του 2026, με χρηματοδότηση του Πενταγώνου. Έχει ήδη υπογραφεί 15ετές συμβόλαιο με τις κρατικές αρχές που δεσμεύει το 100% της παραγωγής πρώτου σταδίου (νεοδύμιο, πρασεοδύμιο, δυσπρόσιο και τέρβιο).
Πέρα από τη Serra Verde, στην περιοχή δραστηριοποιούνται δυναμικά και άλλες αμερικανικές εταιρείες, όπως η εισηγμένη στο αμερικανικό χρηματιστήριο Rare Earths Americas (έργο Homer), η Atlas Critical Minerals (έργο Iporá) και η Aclara Resources (έργο Carina), η οποία λαμβάνει κρατικές επιχορηγήσεις από τις ΗΠΑ και κατασκευάζει μονάδες επεξεργασίας στη Βιρτζίνια και τη Λουιζιάνα.
Βάσει της αμερικανικής νομοθεσίας, οι εταιρείες των ΗΠΑ υποχρεούνται σε περίπτωση σύρραξης να δίνουν απόλυτη προτεραιότητα στις παραγγελίες του Πενταγώνου, ενώ τους απαγορεύεται η πώληση στρατηγικών πρώτων υλών σε τρίτες χώρες χωρίς την έγκριση της Ουάσινγκτον.
Κατά συνέπεια, σε μια ενδεχόμενη σύγκρουση ΗΠΑ – Κίνας, η Βραζιλία κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με ένα ωμό τελεσίγραφο ή ακόμη και με ένα σενάριο αποσταθεροποίησης ανάλογο της Βενεζουέλας.
Το πρόσχημα της «ναρκοτρομοκρατίας»
Ήδη, έκθεση των βραζιλιάνικων μυστικών υπηρεσιών ενόψει των προεδρικών εκλογών προειδοποιούσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αξιοποιούν τον πόλεμο κατά της λεγόμενης «ναρκοτρομοκρατίας» ως πρόσχημα για επεμβάσεις και στρατιωτικοποίηση της Λατινικής Αμερικής.
Όπως επισημαίνει ο γεωπολιτικός αναλυτής και δημοσιογράφος Pepe Escobar, το πραγματικό διακύβευμα για την Ουάσινγκτον στην περιοχή ήταν ανέκαθεν η Βραζιλία, λόγω του τεράστιου οικονομικού της εκτοπίσματος.
«Το ΑΕΠ της Βραζιλίας ξεπερνά εκείνο ολόκληρης της υπόλοιπης Λατινικής Αμερικής.
Επομένως, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδιαφέρονται ουσιαστικά για τη Βραζιλία και όχι για τους γείτονές της.
Είναι το κερασάκι στην τούρτα που δεν έχει πέσει ακόμη», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών